Przedszkole to nie cyrk!

Oczywiście przedszkole to nie cyrk :-) Jednak chcę Ci dziś pokazać, jak można włączyć  elementy pedagogiki cyrku do wakacyjnych zajęć. Gwarantuję doskonałą zabawę.

Żonglować można wszędzie i w każdym wieku! Potrzeba tylko trochę zapału i Twojej kreatywności, aby zarazić dzieci tą ciekawą dyscypliną. Pozwól się zainspirować.

Żonglerka kojarzy się głównie z cyrkiem i pokazami klownów. Niewiele osób wie, że jest to również dziedzina wykorzystywana w pedagogice i szkoleniach rozwojowych. Mam nadzieję, że Wy również przekonacie się o jej pozytywnym wpływie na dzieci.

Żonglować można różnymi przedmiotami z życia codziennego. Piłeczkami z różnego materiału i o różnej wadze, chusteczkami, a nawet owocami.

Oto wartości płynące z nauki żonglowania:

• wpływa na koncentracje, równowagę, refleks, oburęczność, koordynację wzrokowo – ruchową (kontrola ruchu gałek ocznych);
• pobudza dzieci do kreatywnych rozwiązań;
• uczy współpracy z rówieśnikami;
• rozwija planowanie ustawienia rąk, głowy i ciała oraz ułożenie kolejności ruchów i zautomatyzowania ich;
• stymuluje pracę obu półkul mózgowych (dzieki czemu tworzą się nowe połączenia neuronalne);
• rozwija u dziecka wytrwałość, cierpliwość i determinację;
• kształtuje właściwą postawę ciała;
• wspiera rozwój dużej i małej motoryki;
• zachęca do przekraczania własnych granic.

Dzięki treningom żonglerskim nasz mózg jest w wyjątkowym stanie – relaksu, ale i wytężonej pracy obu półkul. Technika ta polecana jest do pracy z dziećmi z nadpobudliwością psychoruchową, problemami z agresją czy zaburzeniami integracji sensorycznej, ale także jako metoda mnemotechniczna (ułatwiająca naukę).

Wielu naukowców badało wpływ żonglowania na rozwój mózgu oraz rozwój psychospołeczny dziecka. Uczniowie w Kanadzie, którzy każdego dnia godzinę poświęcali na ćwiczenia żonglerskie mieli lepsze oceny z egzaminów niż pozostałe dzieci.

Żonglowanie jest częścią tak zwanej pedagogiki cyrku, która zaczęła się prężnie rozwijać również w Polsce. Ma ona już wypracowany model edukacyjny na zachodzie Europy (Niemcy, Francja). Pedagogika cyrku uczy już najmłodszych, ale także dorosłych, umiejętności cyrkowych poprzez zabawę, pracę zespołową i indywidualną. Jest ona polecana wśród dzieci nieśmiałych, z dysleksją lub z środowisk zaniedbanych. Korzyści z żonglowania (o których wspominałam wcześniej) oraz z nauki na innych rekwizytach cyrkowych, wpływają bardzo korzystnie zarówno na ciało, jak i psychikę ucznia. Generują samozadowolenie oraz wiarę w siebie. Dzieci dzięki zajęciom żonglerskim nie tylko rozwijają swoje umiejętności miękkie, ale również świetnie się bawią i uczą pracy w grupie. Warsztaty pedagogiki cyrku opierają się na grach (pedagogika zabawy) i ćwiczeniach opartych na rekwizytach żonglerskich. Dziś prezentujemy Wam zabawy z piłeczkami.

Czy można żonglować darami?

Oczywiście, że tak! Zajrzyj do daru nr 1, znajdziesz tam kolorowe piłeczki. Poniżej znajdziesz propozycje radosnych zabaw:

JEDNA PIŁKA
Z najmłodszymi dziećmi polecam zacząć od ćwiczeń z jedną piłką. Trzymanie piłeczki na głowie i utrzymanie jej by nie spadła to już sztuka. Można do tego dodać także dodatkowe zadania dla utrudnienia: obrót, przybicie piątki z innymi osobami z grupy, chodzenie szybko lub bardzo wolno, przodem lub tyłem.

MASAŻYK Jedna piłka to również rekwizyt odpowiedni do masażu. Zacznijcie od miętoszenia piłki w dłoni i automasażu: uciskania, głaskania, robienia kółeczek po swoich rękach i nogach. Potem to samo można powtórzyć w parach lub w całej grupie siedząc w kole, tyłem do siebie. Masaż jest bardzo dobry na wyciszenie się np. przed drzemką lub po wymagającej aktywności.

WYRZUTY
Wyrzuty, które Wam proponuję mogą być różne. Zacznijcie od jednej piłki, by poćwiczyć koordynację. Rzucamy piłeczkę z freblowskich darów jedną ręką do góry i łapiemy ją tą samą ręką: na małą, średnią i dużą wysokość. Dopiero dalej przechodzimy z wyrzutów z ręki do ręki na wysokość oczu, w trakcie gdy dar leci (pomiędzy wyrzutem, a złapaniem) dodajemy klaśniecie, obrót, przysiad … Ogranicza Was tylko wyobraźnia, a przedszkolaki na pewno będą miały dużo własnych pomysłów. Dla ułatwienia i dodatkowej zabawy każdy ruch można dowolnie nazwać. Chociażby nawiązując do tematu wcześniejszych zajęć. Z takich ruchów można stworzyć już własną choreografię, której się wspólnie nauczycie.

Zaproponowane ćwiczenia to już początek żonglowania. Kolejne propozycje będą omawiane w następnych artykułach.

Życzę Wam wielu radosnych chwil z kolorowymi piłeczkami.

Czytaj dalej »

KILKA SŁÓW O FROEBLU

Być może część z Was nie słyszała jeszcze o Friedrichu Froeblu – ten wpis jest właśnie dla tych, którzy zastanawiają się „o co chodzi?”. Krótko opiszę i przedstawię Froebla oraz jego założenia.

„Przedszkole to ogródek, w którym rosnące rośliny
to dzieci, a nauczyciel jest ogrodnikiem dbającym
i pielęgnującym ich rozwój”

Ten cytat pokazuje istotę działań Froebla. W czasach, których żył takie podejście nie było popularne, a wręcz wyjątkowe i niecodzienne! Był pionierem w myśleniu o edukacji i rozwoju dziecka – stawiał je w centrum zainteresowania.

Kim był Friedrich Froebel?

Jest nazywany ojcem nowożytnego wychowania przedszkolnego. Niemiecki pedagog, architekt i miłośnik przyrody, żył i tworzył w latach 1782-1852. Jest znany przede wszystkim jako twórca tzw. „ogródków dziecięcych”, czyli instytucji wychowawczych dla dzieci 3-6-letnich, w których wprowadzał autorski system metodyczny, oparty na zabawowej i zajęciowej samodzielności i aktywności dziecięcej (!). 

Koncepcja Froebla powstała w XIX w., ale ma charakter uniwersalny i jej założenia są aktualne do dziś. Obecnie jest ona realizowana na całym świecie, m.in. w Niemczech, Wielkiej Brytanii, USA, Kanadzie czy Szwajcarii. W Polsce idee Froebla przypomniała i wprowadziła do polskich przedszkoli dr Barbara Bilewicz-Kuźnia we współpracy z Froebel.pl. 

Jakie są freblowskie założenia?

ZABAWA

Najważniejsza dla Froebla była zabawa – przede wszystkim swobodna, ale także zorganizowana przez dorosłych.

Zajmuje ona najważniejsze i centralne miejsce w rozwoju dziecka – dorosły musi zapewnić odpowiednie warunki do swobodnej zabawy w sali oraz w plenerze.

To dzięki zabawie dziecko zdobywa nowe doświadczenia i wiedzę.

Ważne jest tutaj rozróżnienie zabawy swobodnej, w której dziecko samo organizuje swój czas, od zabawy kierowanej przez nauczyciela – trzeba organizować dzieciom obydwa jej rodzaje.

DARY

Froebel podkreślał ważną rolę dorosłego w wyborze odpowiednich zabawek dla dzieci – muszą to być przedmioty kształcące i rozwijające. Te właściwe zabawki nazywał „darami”. Dar to coś cennego, o co trzeba się troszczyć i szanować.

Froebel jako miłośnik przyrody podkreślał, że wiele wartościowych materiałów do zabaw można znaleźć w przyrodzie (dary natury – np. piasek, glina, woda, kamienie).

To czego nie można odnaleźć w naturze postanowił podarować dzieciom w postaci specjalnego materiału dydaktycznego, którym były przede wszystkim drewniane klocki w kształcie sześcianów, walców, kul. Obecnie zestaw freblowskich Darów wygląda tak:

NATURA

Dziecko powinno zdobywać jak najwięcej doświadczeń w kontakcie z naturą. Przybliżanie dziecka do świata natury i zapewnianie mu dostępu do jego darów – Froebel uważał, że to jeden z przejawów szacunku nauczyciela do dziecka. Dlatego też dzieci u Froebla pielęgnowały ogródek, bardzo dużo bawiły się na wolnym powietrzu.

Froebel zakładał, że pierwsze doświadczenia edukacyjne dziecka mają wpływ na jego późniejszy rozwój i osiągnięcia. Najważniejszą rolą dorosłego jest stwarzanie dziecku dogodnych warunków do poznawania otaczającego świata.

Dobrym podsumowaniem tego wpisu są słowa Froebla:

„Dzieci i zegarki nie mogą być stale nakręcane. Trzeba im też dać czas na chodzenie”

Pamiętajmy jak ważne jest dawanie dzieciom czasu na zabawę swobodną, według ich pomysłu. Nie możemy organizować każdej minuty ich dnia: cały czas narzucając rodzaje zabaw, dając do ręki nowe „wspaniałe” zabawki, czy wreszcie zapisując dziecko na kolejne zajęcia dodatkowe… Niestety współczesny świat zdaje się zapominać o tym, że dziecko bawiąc się wcale nie marnuje czasu. Jest wręcz odwrotnie!

Więcej informacji o idei F. Froebla można znaleźć w książkach:

- Bilewicz-Kuźnia B., „Dar zabawy. Metodyka i propozycje zajęć z dziećmi według założeń pedagogicznych Froebla”, Lublin, 2014

- B.Bilewicz-Kuźnia, S.Kustosz, K.Małek, "Program wychowania przedszkolnego Dar Zabawy", Lublin, 2017

- Bilewicz-Kuźnia B., „Historyczny i współczesny obraz edukacji przedszkolnej według koncepcji F. W. Froebla”, [w:] Parczewska T., Bilewicz-Kuźnia B. (red.), „Edukacja przedszkolna w Polsce i na świecie. Wybrane zagadnienia”, Lublin, 2013

- Gruszczyk-Kolczyńska E., Kozieł J., "Zastosowanie Darów Froebla w Dziecięcej matematyce", Lublin, 2017

- Heiland H., „Friedrich Froebel (1782-1852)”, [w:] „Kwartalnik Pedagogiczny”, nr 1-2, 2000

- Wołoszyn S., „Metoda ogródków dziecięcych F. Froebla”, [w:] Wołoszyn S., „Źródła do dziejów wychowania i myśli pedagogicznej. Tom 2: Pedagogika i szkolnictwo w XIX stuleciu”, Kielce, 1997

lub na stronie internetowej:

- www.froebel.pl

Czytaj dalej »